Voor het eerst sinds 2013 is het aantal webwinkelondernemers niet gestegen, maar gedaald. In het eerste kwartaal waren er meer stoppers dan starters en dat wekt geen verbazing. Je leest erover in een nieuwe AvO-bode, net als over het (on)gelijk van Cor Molenaar, bol’s directiewissel en bezorgplannen, de Chinese invasie en de nieuwe e-commerce-cao. Veel leesplezier!
1. Logische knip
Op 15 april telde het CBS 100.590 ondernemingen in de categorie ‘postorderbedrijven en webwinkels’, 330 minder dan een kwartaal eerder. De afname is klein (0,3 procent), maar betekent wel een trendbreuk: sinds 2007, het begin van de meetperiode, is het aantal ondernemers bijna elk kwartaal gegroeid, met uitzonderingen in 2009 en eind 2013. De knip is logisch, want ja: we hadden (en hebben) te veel webwinkels. De online productbestedingen groeien amper (als je de inflatie meeneemt) en de Chinezen nemen een steeds grotere hap uit de taart. Komt nog bij dat de grote jongens steeds meer marktaandeel winnen, wat ten koste gaat van de very very long tail.
2. Langzame dood
Hoe ontwikkelen de online detailhandelsbestedingen zich dan? Uit het laatste cijferbericht van het CBS kunnen we opmaken dat ze in het eerste kwartaal van 2025 met 5,2 procent zijn toegenomen. Ter verdere vergelijking: de totale detailhandelsbestedingen groeiden afgelopen kwartaal met een maandgemiddelde van 3,1 procent (aangejaagd door het online smaldeel daarbinnen.) Ergo: Nederlanders blijven winkelbudget schuiven van offline naar online. Het heeft er mede toe geleid dat 30 procent van de non-food winkels in de afgelopen vijftien jaar verdween, rapporteerde de Rabobank deze maand. Zo kreeg Cor Molenaar met dikke vertraging alsnog een soort van gelijk.
3. Laaglandjuweel
Bol is en blijft de allergrootste online jongen in de lage landen. Een lokaal juweel, aldus de scheidende voorvrouw Margaret Versteden-van Duijn. Zij (links op de foto) zal zich haar kapiteinschap bij de Twinkle100 anders hebben voorgesteld. Sterker: dat weten we zeker omdat ze aan het begin van haar ambtstermijn zei in vier jaar tijd (2022 t/m 2025) te willen verdubbelen van 5,5 miljard naar 11 miljard euro handelsvolume. Na drie jaar lag het volume slechts 7 procent hoger, op 5,9 miljard euro. Er waren veel beren op het groeipad van bol en Versteden-van Duijn zette de tering naar de nering. In het persbericht bij haar vertrek laat ze optekenen: ‘De afgelopen vier jaar als CEO stonden in het teken van verandering en transformatie, en ik ben enorm trots op de impact die ons team heeft gemaakt om een solide toekomst veilig te stellen voor bol als een Nederlands en Belgisch juweel in een steeds verder globaliserende markt.’ Het is niet onopgemerkt gebleven: de geboren Australische gaat verder als topvrouw van Albert Heijn, Etos en Gall & Gall in Nederland (profiel). De Spaanse Maite Zubiaurre (foto rechts), momenteel Chief Product & Technology Officer bij bol, volgt haar op als CEO van het webwarenhuis.
4. Bol belt aan (straks in heel Nederland?)
Ampère, begonnen als ophaler van bol-pakketten (annex transporteur tussen verkooppartners en distributiecentra), heeft een nieuwe dienst gelanceerd. Same Day Last Mile. ‘Onze nieuwe bezorgservice. Een mijlpaal waar we bijna 3 jaar lang met hart en ziel naartoe hebben gewerkt’, aldus de ‘bezorger van bol’ op LinkedIn. Met als groot voordeel voor verkooppartners dat ze orders tot middernacht pas de volgende ochtend in hoeven te pakken. Dankzij de in bol-blauw gestoken Ampère-chauffeurs komt ook de marktleider tegenwoordig bij de mensen thuis, zoals zuster Albert Heijn, Coolblue, Ikea en Picnic dat bijvoorbeeld al langer doen. Voorlopig alleen in Rotterdam en Utrecht, maar wat niet is kan nog komen -> op de homepage van Ampère staat: ‘Wij zijn een startup die ontstaan is vanuit bol. Ampère zorgt voor duurzamer ophalen en bezorgen van pakketjes. Dit doen we voor bol en haar verkooppartners. We hebben de ambitie om hiermee in de toekomst een landelijk dekkend netwerk te realiseren.’ Op de Webwinkel Vakdagen presenteerden in Ampère-groen gestoken medewerkers zich los van bol, merkte Emerce op. Zij probeerden online ondernemers er onder meer toe te verleiden om als inleverpunt te fungeren, waar kleinere bol-verkopers hun producten heen kunnen brengen.
5. PostNL-punt naar keuze
Bol is vooralsnog een topklant van PostNL, dat aanstuurt op langere levertijden en hogere prijzen. De marktleider investeert ondertussen fors in afhaalpunten en heeft consumenten een mail gestuurd om hun bezorgvoorkeuren op te geven of bij te stellen; voortaan kunnen ze zelf bepalen bij welk PostNL-punt een pakje moet worden afgegeven. ‘Voorheen was dat een vast PostNL-punt dichtbij huis. Het is vanaf nu mogelijk om een andere locatie te kiezen, bijvoorbeeld dichtbij werk- of sportlocaties. Daarmee bepaal je zelf waar je pakket wordt bezorgd.’ Zo hoopt PostNL consumenten ertoe te verleiden vaker of misschien wel standaard voor een afhaalpunt te kiezen.
Lees ook de AvO-bode over afgelopen februari: Gaat fulfilment PostNL redden?
6. Amerikaanse wind in Chinese zeilen
Voor Ecommerce News Nederland schreef ik over de impact van Trump’s importtarieven. Die leiden er onder meer toe dat Chinese e-commercebedrijven zich (nog) meer op ons continent zullen richten. Behalve Alibaba, Shein en Temu gaat ook JD.com zich nadrukkelijk bemoeien met de Europese markt, getuige de ambities van Joybuy, inmiddels live aan de overkant van het Kanaal:
Als Jingdong Logistics werkt de Chinese e-commercegigant ook aan de uitbouw van zijn logistieke propositie (#3PL) op ons continent (bron):
Ondertussen keren Chinese sellers Amazon.com de rug toe en kijken zij of ze in Europa betere zaken kunnen doen. De Chinezen geven ook impulsen aan de lokale handel: Temu probeert Nederlandse verkopers voor zich te winnen en het is een kwestie van tijd voor TikTok Shop actief zal worden in Nederland. Zo spreiden China’s tentakels zich steeds verder uit over ons webwinkellandschap.
7. Superstrijd om arbeidsvoorwaarden gaat doorrr
Een dubbelslag voor Picnic-voorman Michiel Muller in april (en dat na de winst van de belangrijkste Shopping Award eind maart): allereerst is de aangepaste ‘E-commerce Nederland CAO’ die hij voorstaat goedgekeurd door betrokken medewerkers. Daarin staan onder meer afspraken over een loonsverhoging van 10 procent in 3 jaar tijd en geleidelijke uitfasering van minimumjeugdlonen voor 16- en 17-jarigen (die Picnic niet veel in dienst heeft). Het loonschalenplaatje vanaf komende zomer:
Opsteker twee voor Muller c.s.: het landelijk minimumjeugdloon gaat omhoog, waardoor vooral fysieke supermarktconcurrenten duurder uit gaan zijn. Die zijn niet blij met de ‘desastreuze’ stijging, omdat ze hun prijzen opdrijft. Krokodillentranen, vindt Muller, moeten ze maar wat minder reclame maken:
Opmerkelijk is dat o.a. INretail zich tegen de verhoging keert. ‘Het verhogen van lonen voor hoofdzakelijk scholieren en studenten, voor wie dit meestal een bijbaan is, pakt verkeerd uit. Vermijd maatregelen die inflatie verder in de hand werken en voor werkgevers opnieuw tot een forse verhoging van loonkosten leiden’, stelt de belangenclub met een aantal andere brancheverenigingen. Een half jaar geleden presenteerde INretail samen met E-commerce Nederland (o.a. Picnic, Flink en Crisp) en Thuiswinkel.org de e-commerce arbeidsmarktagenda. Ambitie: de verkenning van mogelijkheden voor een brede cao voor de héle retailsector.
Wordt vervolgd.
7 x kort
Wat me deze maand verder opviel is dat …
1. … Flink, ook volger van de e-commerce-cao, in de begintijd 8 tot 10 euro verlies maakte op elke bestelling. Op de Webwinkel Vakdagen vertelde Robin Kiesler, voorman in Nederland, hoe het verdienmodel op de schop ging.
2. … Marketplace Universe een overzicht van 51 FMCG-marketplaces (fast moving consumer goods) heeft gemaakt, waarin vijf categorieën zijn te onderscheiden: generalisten, supermarkten, specialisten in food & presents, specialisten in beauty & care en specialisten in diervoeding. ‘FMCG is a fragmented, fast-moving category that plays out differently in every market’, schrijven de makers. ‘That’s exactly why it deserves its own quadrant’. #prototype
3. … Walmart zijn e-commerceomzet in vijf jaar tijd heeft verdrievoudigd.
4. … ChatGPT nieuwe shoppingfunctionaliteit krijgt in categorieën zoals beauty, elektronica, mode en woonartikelen. Het systeem baseert zijn aanbevelingen op metadata van derde partijen. Betalen voor zichtbaarheid kan niet, wel zinspeelt OpenAI op de verkenning van verschillende affiliatemodellen.
5. … het succes van de nieuwe Europese betaalmethode Wero volgens NRC afhangt van de adoptie door banken in Zuid-Europa én van het gemak waarmee mensen er in winkels mee kunnen afrekenen (via QR-codes of gebruik van NFC-chips in telefoons).
6. … Vinted 36 procent meer omzet boekte (813 miljoen euro, het onderliggende handelsvolume ligt uiteraard vele malen hoger) en 330 procent meer nettowinst (77 miljoen euro). Het bedrijf, geleid door de Nederlander Thomas Plantenga (#interview #VK) is onder meer druk met de uitbreiding van Vinted Go, Vinted Pay en het nieuwe Vinted Ventures.
7. … Perfectly Basics na 19 jaar helaas de deuren zal sluiten. ‘De mode-industrie is de afgelopen jaren fundamenteel veranderd’, reageert oprichter Peter Blaas aan Twinkle. ‘De marges staan onder druk, zichtbaarheid vraagt enorme investeringen en het tempo ligt ongekend hoog. Voor een onafhankelijk multibrandplatform dat kiest voor kwaliteit, zorg en verdieping – en zonder eigen producties – is dat nauwelijks nog houdbaar. We have always played the long game – en juist daardoor weten we: doorgaan om het doorgaan is nooit een goed idee. Dan verlies je wat je uniek maakt.’
Je las de AvO-bode over april 2025. Het archief met alle AvO-bodes vind je hier.
Tot de volgende bode!
Arjan